Objawy i dolegliwości występujące w prawidłowo przebiegającej ciąży

Najczęstsze objawy oraz dolegliwości występujące u kobiet w ciąży

W ciąży występują różne niezbyt przyjemne objawy. Niektóre z nich są uważane za zjawisko normalne, świadczące o ciąży, co oczywiście nie znaczy, że nie są uciążliwe dla ciężarnej. Niektóre z nich mogą być oznaką stanu nieprawidłowego i mogą mieć niekorzystny wpływ na rozwój ciąży, a także wymagać leczenia. Sama świadomość, że większość tych uciążli­wych objawów jest zjawiskiem prawidłowym i powszechnym, nie wystarcza kobiecie, która pracuje zawodowo, prowadzi dom, wychowuje dzieci i nor­malnie uczestniczy w życiu społecznym.
Nudności i wymioty są częstym objawem we wczesnej ciąży, a powoduje je prawdopodobnie reakcja na wysokie stężenie hormonów wytwarzanych przez zagnieżdżające się jajo płodowe lub obniżony poziom glukozy we krwi matki. Zmęczenie i czynniki emocjonalne pogłębiają te objawy. Nudności występują u większości kobiet w pierwszych trzech miesiącach ciąży, wy­mioty czasem jeden raz dziennie. Poranne nudności najlepiej zmniejsza zje­dzenie przed wstaniem z łóżka suchego chleba lub herbatnika, a po wstaniu lekkiego śniadania. Wskazane są posiłki częste i w małych ilościach. Jeśli wymioty nasilają się i nie ustępują w 4 miesiącu ciąży, należy zgłosić się do poradni „K”. Częste wymioty prowadzą bowiem do odwodnienia organizmu i związanych z tym zmian, włącznie ze spadkiem wagi. Czasem potrzebny jest pobyt w szpitalu.
Pieczenie w przełyku (zgaga) jest spowodowane przedostawaniem się za­wartości żołądka do przełyku, a ponieważ zawartość ta jest bardzo kwaśna, drażni błonę śluzową przełyku i wywołuje uczucie palenia. Objaw ten może towarzyszyć nudnościom, a nawet pogłębiać się w późniejszych miesiącach ciąży. Leczenie — to przyjmowanie środków obniżających odczyn kwaśny zawartości żołądka (Alusal, Gelatum Aluminii Phosphorici, mleko).
Zaparcia stolca są bardzo częstym objawem, który występuje w czasie ciąży. Są spowodowane uciskiem powiększającej się macicy na dolny odcinek odbytnicy oraz zmianami hormonalnymi, utrudniającymi prawidłowe ruchy robaczkowe jelit. Zapobiec temu można przez regularne codzienne wypróż­nianie, co ułatwi dieta bogata w owoce, warzywa, gruboziarniste pieczywo oraz picie szklanki kefiru lub kompotu z suszonych śliwek. Środki przeczyszczające stosowane są w ostateczności, ponieważ w ciąży nie są wskazane gwałtowne wypróżnienia.
Uczucie zmęczenia i senność — w początkowym okresie ciąży są spowodo­wane, prawdopodobnie, przyspieszeniem przemiany materii. Otoczenie określa to wtedy jako rozleniwienie kobiety ciężarnej, zwłaszcza jeśli pracuje ona zawodowo, a współpracownicy widzą różnicę w zachowaniu i w pracy w porównaniu z okresem sprzed ciąży. W ciągu dnia potrzebne są krótkie przerwy w zajęciach na odpoczynek. W pracach domowych powinien pomagać ciężarnej mąż.
Uczucie znużenia bliskie omdlenia występuje najczęściej w pozycji leżącej na wznak; jest to związane z uciskiem ciężarnej macicy na naczynia żylne w jamie brzusznej. Występuje wtedy spadek ciśnienia krwi, co może doprowa­dzić do omdlenia. W ciąży zatem powinno się leżeć raczej na boku.
Żylaki, związane z tym bóle nóg i zmęczenie, są częstymi dolegliwościami kobiet ciężarnych. Główną przyczyną żylaków jest również ucisk macicy ciężarnej na naczynia w obrębie miednicy oraz utrudniony odpływ krwi z kończyn dolnych do jamy brzusznej. Żylaki mogą pojawiać się w okolicy odbytu, sromu, na podudziach i w okolicy kostek. Wskazany jest w tych przypadkach częsty odpoczynek w ciągu dnia w pozycji leżącej z nogami uniesionymi ku górze. Czasami konieczne jest noszenie elastycznych poń­czoch. Jeśli pojawią się hemoroidy, to należy dbać o regularne wypróżnienia i nie dopuszczać do zaparć.
Skurcze mięśniowe, zwłaszcza łydek, występują dość często w później­szych miesiącach ciąży; przyczyną ich może być obniżone stężenie fosforu, wapnia lub kwasu foliowego. A zatem należy skorygować dietę.
Częste oddawanie moczu jest we wczesnej ciąży spowodowane uciskiem rosnącej macicy na pęcherz moczowy, a pod koniec ciąży uciskiem główki płodu na pęcherz moczowy. Nie jest to objawem chorobowym, ale w takich przypadkach należy zawsze zasięgnąć porady lekarskiej.
Wzmożone wydzielanie śluzu z pochwy — traktowane jako upławy — wskazuje na wzrost wydzielania śluzu pod wpływem działania hormonów i przekrwienia narządu rodnego. Jednak przy utrzymywaniu się uporczy­wych upławów wskazane jest również zasięgnięcie porady lekarskiej.